Δικαιώματα γυναικών

Κατά τη διάρκεια της γενοκτονίας στη Ρουάντα πολλές γυναίκες έχασαν τους συζύγους τους. Οι γυναίκες ανέλαβαν την ηγεσία των νοικοκυριών, αλλά δεν είχαν τη δύναμη, τη μόρφωση και τις παραγωγικές πηγές για να καταφέρουν να εξασφαλίσουν τα προς το ζην για εκείνες και τα παιδιά τους.

Pic by Neil Palmer (CIAT). Some rights reserved

Στη Ρουάντα η ανισότητα μεταξύ των δύο φύλων είναι πολύ έντονη καθώς κυριαρχούν παραδόσεις όπως ο γάμος σε παιδική ηλικία, η περιορισμένη πρόσβαση των γυναικών σε πόρους και περιουσιακά στοιχεία και η απαγόρευση της συμμετοχής τους στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Επιπλέον η βία κατά των γυναικών κι ιδιαίτερα των νεαρών κοριτσιών είναι πολύ συχνό φαινόμενο.

Η ActionAid προσπαθεί να ενδυναμώσει τις γυναίκες ώστε να μπορούν να αποφασίζουν οι ίδιες για τις ζωές τους. Μέσω ειδικών σεμιναρίων για ενήλικες, οι γυναίκες εκπαιδεύονται έτσι ώστε να αποκτήσουν δεξιότητες όπως υφαντουργία ή κατασκευή καλαθιών με στόχο την εξασφάλιση εισοδήματος.

(C) ActionAid Rwanda

Επιπλέον, μέσω προγραμμάτων μικροδανεισμού η ActionAid έχει βοηθήσει περισσότερες από 500 γυναίκες στις κοινότητες όπου δραστηριοποιείται ώστε να ξεκινήσουν τις δικές τους μικρές επιχειρήσεις.

Στον τομέα της συμμετοχής τους στη λήψη αποφάσεων, έχουν δημιουργηθεί επιτροπές γυναικών με αντιπροσώπους από 30 επαρχίες οι οποίες πραγματοποιούν επισκέψεις στο κοινοβούλιο και τους δίνεται η ευκαιρία να συζητήσουν τα προβλήματά τους με τις επίσημες αρχές της χώρας.

Πηγή: "Ρουάντα", ActionAid Hellas

Σχετικά με τις γυναίκες της κοινότητας Muko γράφει η συνταξιδιώτισσα Έλενα.

Σπόροι ελπίδας από την ActionAid

Το 2012 έξι εθελοντές της ActionAid Hellas επισκέφτηκαν τη Ρουάντα. Μέρος της εμπειρίας τους μετουσιώθηκε σε μια εμπνευσμένη ταινία με τίτλο "Seeds of Hope"... Στα πρόσωπα των ενωμένων πλέον γυναικών της χώρας ανακάλυψαν την ελπίδα!

Για λίγο νερό...

Νερό. Τόσο πολύτιμο αγαθό που καταναλώνουμε με τόση ευκολία έως κι απερισκεψία. Το σκέφτομαι διαρκώς κάθε φορά που βλέπω την γειτόνισσα να πλένει το μπαλκόνι της με το λάστιχο...

Ωστόσο υπάρχουν συνάνθρωποί μας, όπως αυτοί στις οικογένειες στο Muko που δεν έχουν πρόσβαση σε ασφαλές πόσιμο νερό. Tο πλησιέστερο σημείο με το αναγκαίο για τη διατήρηση της ζωής υγρό, το οποίο δεν είναι καθαρό, είναι διαθέσιμο τουλάχιστον σε 2 ώρες απόσταση με τα πόδια και μόνο οι πολύ δυνατές γυναίκες μπορούν να το φέρουν στην κοινότητα.

Photo by: Jon Gosier

Λόγω αυτού του προβλήματος μερικοί άνθρωποι αναγκάζονται να ταξιδέψουν στο Εθνικό Πάρκο Ηφαιστείων για να φέρουν νερό κι αυτό μπορεί να οδηγήσει σε τραυματισμούς ή και δολοφονικές επιθέσεις από τα άγρια ​​ζώα ή τους φύλακες του πάρκου που μπορεί να τους θεωρήσουν ως λαθροθήρες.

Οι κάτοικοι στο Muko

Οι γέροντες στην κοινότητα του Muko ισχυρίζονται ότι η περιοχή κατοικείται από πολύ παλιά. Οι άνθρωποι μιλάνε Kinyarwanda, την επίσημη γλώσσα της χώρας κι έχουν κοινές παραδόσεις και έθιμα με τους υπόλοιπους κατοίκους της. 

Ο μέσος αριθμός των παιδιών σε μια οικογένεια είναι 6. Η συνήθης διατροφή των ανθρώπων περιλαμβάνει πατάτες, φασόλια, λάχανα, σόργο και καλαμπόκι. Συνήθως τα τρόφιμα δεν επαρκούν για όλη την οικογένεια κι έτσι τα παιδιά δεν τρέφονται επαρκώς. Πολλές παιδικές ασθένειες οφείλονται στον υποσιτισμό.

(c)Αμβρόσιος Κάρδαρης

Τα ενήλικα μέλη της οικογένειας, άνδρες και γυναίκες, είναι γεωργοί. Ωστόσο, οι γυναίκες φέρουν το βάρος της εργασίας από την καλλιέργεια, τη συντήρηση και τη συγκομιδή. Οι καθημερινές δραστηριότητες των γυναικών περιλαμβάνουν το κουβάλημα του νερού, τη φροντίδα των παιδιών, την ανεύρεση καυσόξυλων, το μαγείρευμα και τις υπόλοιπες εργασίες στο σπίτι. Οι άνδρες εργάζονται στις φυτείες μπανάνας και κόβουν το χόρτο για τα ζώα. 

Τα κορίτσια και τα αγόρια είναι υπεύθυνα για να  κουβαλούν νερό, καυσόξυλα, αλλά τα κορίτσια συχνά αναλαμβάνουν το μεγαλύτερο μέρος των οικιακών. Η παιδική εργασία στερεί από τα παιδιά τον απαραίτητο χρόνο για τη μελέτη και την αναψυχή.

Γιατί θα πάμε στο Muko της Ρουάντα;

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού των 5 εκπαιδευτικών στη Ρουάντα, θα μείνουμε δύο 24ωρα στις κοινότητες των κατοίκων του Muko, σε έναν από τους 15 τομείς της περιφέρειας Musanze στα βόρεια της χώρας, πολύ κοντά στα σύνορα με την Ουγκάντα και τη Δημοκρατία του Κονγκό. Η περιοχή απέχει λίγο περισσότερο από 100 χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα Κιγκάλι.

Το υψόμετρο κυμαίνεται από 1700 μέτρα ως 2000 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας.



Στην περιοχή Muko παρατηρούνται 4 εποχές: 2 με υγρασία και 2 με ξηρασία. Το κλίμα είναι τροπικό με θερμοκρασίες που κυμαίνονται μεταξύ 12 και 24 βαθμών της κλίμακας Κέλσιου.

Η περιοχή είναι στους πρόποδες των ηφαιστείων. Tο έδαφός της είναι ορεινό και καλύπτεται με
ηφαιστειακά πετρώματα και πέτρες. Κατά τη διάρκεια των τεσσάρων εποχών του χρόνου σημειώνονται μεγάλης διάρκειας βροχών κατά τους μήνες Μάρτιο έως και Ιούνιο και μικρότερης διάρκειας μεταξύ Σεπτεμβρίου και Νοεμβρίου.

Ο συνολικός πληθυσμός ανέρχεται στα 18.881 άτομα εκ των οποίων το 52% είναι γυναίκες. Το 63% του πληθυσμού ζουν κάτω από το όριο φτώχειας με 1.00 την ημέρα.

Σκοπός της επίσκεψής μας είναι να επισκεφτούμε τους συνεταιρισμούς Hugukirwa και Hagurukanumwete των γυναικών της περιοχής και να καταγράψουμε ιστορίες αλλαγής στις ζωές τους. Ο πρώτος συνεταιρισμός εκτρέφει γουρούνια κι ο δεύτερος καλλιεργεί μπανάνες και πλέκει καλάθια.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής μας θα βοηθήσουμε τους κάτοικους της περιοχής στις καθημερινές ασχολίες τους, θα έχουμε την τιμή να φιλοξενηθούμε στις καλύβες τους, να μοιραστούμε το φαγητό τους και να ανταλλάξουμε εμπειρίες.

Συμφιλίωση κι ανάπτυξη

Οι γυναίκες που επέζησαν από τη γενοκτονία στη Ρουάντα το 1994 κι ο διευθυντής της ActionAid Rwanda, Josephine Uwamariya, περιγράφουν πώς ο σχηματισμός συνεταιρισμών γυναικών υποστηρίζει τη συμφιλίωση των κοινοτήτων και την οικονομική ανάπτυξη.

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού μας στη Ρουάντα θα επισκεφτούμε συνεταιρισμούς γυναικών στο Μούκο και θ' ακούσουμε και δούμε από κοντά πώς ακριβώς είναι να βγαίνεις από τις στάχτες και να φτιάχνεις απ' την αρχή τη ζωή σου. Ιστορίες όπως αυτή της Elisabeth Nyirafaranga, χήρας από το 1994, χρονιά που ξέσπασε ανελέητα η βία στη Ρουάντα.

Η δύναμη των γυναικών της Ρουάντα αποτελούν μνημείο πανανθρώπινης αξίας, μια συνέχεια της θέλησης του ανθρώπου να σηκώνει κεφάλι απέναντι στη μεγαλύτερη αδικία στον κόσμο, τη γενοκτονία.